MUZ * Zyblikiewicz168.html

ZYBLIKIEWICZ MIKOŁAJ (1823-1887)

Marszałek sejmu
Krajowego Królestwa Galicji i Lodomerii
IV kadencji (od 14.XI.1881-31.X.1882)
V kadencji (15.IX.1883-do 23.I.1886)

Urodzony 28.11.1823 w Starym Mieście koło Sambora, zmarł 16.05.1887 w Krakowie. Pochodził z rodziny rzemieślniczej. Kształcił się w kraju, początkowo w szkole w rodzinnym mieście, potem w gimnazjum w Samborze i we Lwowie. Ukończył Wydział Filozoficzny Uniwersytetu Lwowskiego 1846, oraz Wydział Prawa Uniwersytetu Jagiellońskiego 1851 uzyskując tytuł doktora praw. Po odbyciu praktyki adwokackiej we Lwowie, zamieszkał na stałe w Krakowie, gdzie otworzył cenioną kancelarię 1855. Działalność polityczną rozpoczął w okresie Wiosny Ludów (1848) należąc do różnych patriotycznych organizacji młodzieżowych we Lwowie. W latach pięćdziesiątych zdobył sobie popularność dzięki prowadzeniu walki o język polski w urzędach i sądach. Wspierał finansowo powstanie styczniowe, wchodził w skład obywatelskiego komitetu "białych", był członkiem Rady Prowincjonalnej Galicji Zachodniej. Zbliżył się do konserwatywno-lojalistycznych kręgów politycznych skupionych wokół krakowskiego dziennika "Czas", podjął współpracę z Adamem Potockim (1822 - 1872). Wraz z nastaniem w Austrii doby konstytucyjnej aktywnie włączył się w działalność parlamentarną. W Sejmie Krajowym we Lwowie zasiadał nieprzerwanie od pierwszych wyborów 1861, gdy uzyskał mandat z obwodu krakowskiego własności większej (I kuria). W następnych latach kandydował już z kurii III mniejszej w okręgu Kraków (1867, 1870, 1876) i rodzinnym okręgu Sambor 1883, choć w 1876 przyjął mandat z kurii gmin wiejskich (IV) w okręgu Chrzanów. Na jego wniosek utworzono komisję budżetową 1866, w której pracował aż do 1881. Zastępca członka Wydziału Krajowego 1861 - 1867. Na forum sejmowym występował razem z grupą konserwatywnych posłów krakowskich, zwolennik autonomii Galicji, czynnie zaangażowany w kampanię rezolucyjną 1868 - 1873. Dał się poznać jako doskonały mówca, zwłaszcza jako poseł do Rady Państwa w Wiedniu 1861 - 1874, stopniowo wysuwający się na czoło reprezentacji polskiej, by w końcu objąć prezesurę Koła Polskiego 1871 - 1873. W związku z wyborem na prezydenta miasta Krakowa 1874 - 1881, zrezygnował z mandatu do parlamentu austriackiego. Sprawując tę funkcję, doskonale zorientowany w sprawach miasta (syndyk miejski od 1856, radny od 1866), inspirował i wspierał jego rozbudowę, wywierał poważny wpływ na życie kulturalne i społeczne Krakowa. Zorganizował jubileusz pięćdziesięciolecia pracy literackiej Józefa Ignacego Kraszewskiego w odrestaurowanych Sukiennicach 1879, a rok później, podczas wizyty cesarza Franciszka Józefa w Krakowie, przycznił się do uzyskania zgody monarchy na przekazanie Polakom Wawelu i jego odbudowę. Mianowany przez cesarza marszałkiem krajowym 27.01.1881. W tym samym roku ponownie zasiadł w parlamencie wiedeńskim jako dożywotni członek Izby Panów. Jako marszałek krajowy próbował zainicjować nowy kurs w polityce ekonomicznej, formułując program uprzemysłowienia Galicji przez subwencjonowanie przedsiębiorstw, podnoszenie rzemiosł i szerokie rozpowszechnienie oświaty zawodowej. Na skutek konfliktu z namiestnikiem Filipem Zaleskim oraz opozycji sfer konserwatywno-ziemiańskich wobec programu industrializacji - zrezygnował z funkcji marszałka 11.1886. Odznaczony Komandorią Orderu Franciszka Józefa z gwiazdą.

Portret Mikołaja Zyblikiewicza, 1887.

Malował Jan Matejko
olej, płótno, 121,5 x 88,5 cm
Muzeum Narodowe w Krakowie, nr inw. II-a-523.